Najzdrowsza dieta świata — które style żywienia wygrywają

Najzdrowsza dieta świata po raz ósmy z rzędu okazała się ta sama — i wiecie co, wcale mnie to nie dziwi. Dieta śródziemnomorska znowu wygrała ranking U.S. News & World Report na 2025 rok. Werdykt ogłoszono 3 stycznia.

Na podium weszły trzy style jedzenia. Pierwsza dieta śródziemnomorska, z notą 4,8 na 5. Tuż za nią DASH z oceną 4,6 i fleksitariańska z wynikiem 4,5. A dalej, czyli czwarta, dieta MIND — dostała 4,4.

Tegoroczna edycja, już piętnasta, zmieniła trochę metodologię. Zamiast układać sztywną listę miejsc, eksperci zaczęli po prostu przyznawać punkty. Panel liczył 69 specjalistów medycyny i dietetyki, którzy przeczesali 38 diet w 21 kategoriach. Sporo roboty, w sumie.

No i co więcej, redakcja dorzuciła dwanaście zupełnie nowych kategorii. Pojawiły się oceny diet pod kątem zespołu jelita drażliwego, stanów zapalnych, nadciśnienia, stłuszczenia wątroby, zapalenia stawów i zdrowia psychicznego. Naprawdę szeroko poszli.

I tu robi się ciekawie, bo dieta z basenu Morza Śródziemnego nie wygrała tylko klasyfikacji ogólnej. Zgarnęła też pierwsze miejsca w kategoriach najlepszej diety dla cukrzyków, dla zdrowia psychicznego oraz dla osób z podwyższonym cholesterolem. Czyli taka dominacja na wielu frontach naraz.

To na czym ten styl żywienia w ogóle polega? W sumie nic skomplikowanego. Podstawą są warzywa i owoce w wielu kolorach, nasiona roślin strączkowych, produkty pełnoziarniste i orzechy. Głównym źródłem tłuszczu zostaje oliwa z oliwek extra virgin. A mięso… schodzi raczej na dalszy plan.

Polskie instytucje zresztą mówią to samo od lat. Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej PZH podkreśla, że dieta śródziemnomorska „charakteryzuje się silnym działaniem przeciwzapalnym” — a to dzięki zawartości błonnika, nienasyconych kwasów tłuszczowych i przeciwutleniaczy.

Co istotne, ten model wypada nieźle też w drugim rankingu, tym mniej oczywistym. Bo w zestawieniu łatwości stosowania znów prowadzi dieta śródziemnomorska, a za nią fleksitariańska i DASH. Czyli zdrowo nie znaczy tu od razu trudno, i to mnie akurat cieszy.

Dieta DASH ma za to swoją wąską specjalizację. Powstała z myślą o obniżaniu ciśnienia krwi i właśnie w kategorii kardiologicznej wypada najmocniej. Jej nazwa to skrót od „Dietary Approaches to Stop Hypertension”, czyli — mniej więcej — sposobów żywienia powstrzymujących nadciśnienie.

Fleksitariańska poszła w trochę inną stronę. Stawia na żywność roślinną, ale mięsa nie zakazuje całkowicie — dopuszcza je od czasu do czasu. I stąd ta nazwa, łącząca elastyczność z wegetarianizmem.

Eksperci U.S. News przypominają jednak jedną rzecz: żaden z tych modeli to nie jest dieta-cud na szybkie chudnięcie. To są wzorce żywienia obliczone na lata, nie na kilka tygodni. A najwyżej oceniane style łączy w sumie jedno — dużo roślin, mało przetworzonej żywności i tłuszcze przede wszystkim z oliwy oraz orzechów.

Ranking raczej nie zostawia złudzeń co do trendu. Diety eliminacyjne i restrykcyjne, te oparte na wykluczaniu całych grup produktów, wylądowały sporo niżej w stawce. Najzdrowsza dieta świata według tegorocznego zestawienia premiuje umiar, a nie zakazy… i tyle, taka jest prawda.

Pełne wyniki opublikowano na stronie U.S. News Best Diets, a polskie omówienie metodologii przygotowało Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej. Więcej o zasadach kuchni śródziemnomorskiej znajdziesz w naszym poradniku żywieniowym dla seniorów.